New York merkezli insan hakları kuruluÅŸu Human Rights Watch (Ä°nsan Hakları Ä°zleme Örgütü), Suriye ve Rusya’yı Ä°dlib’de sivilleri hedef almakla suçladı. Örgüt (HRW) bugün yayımladığı raporunda, iki ülkenin liderleri BeÅŸar Esad ve Vladimir Putin dahil 10 Suriyeli ve Rus yetkiliye yaptırım uygulanması çaÄŸrısı yaptı.
HRW’nin “Ä°dlib’de YaÅŸamı Hedef Almak” adlı 167 sayfalık raporuna göre, Suriye ile müttefiki Rusya’nın, Nisan 2019-Mart 2020 dönemindeki saldırılarında en az 224 sivil hayatını kaybetti.
Raporda bu dönemde 46 hava ve kara saldırısında sivillerin hedef alındığı ve bu sayının aynı dönemde sivillere yönelik toplam saldırıların sadece bir kısmı olduğunu belirtildi.
HRW, “Saldırılar açıkça savaÅŸ suçuydu. Ä°nsanlığa karşı suç kapsamına girebilirler” dedi ve sorumlulara yaptırım uygulanması çaÄŸrısı yaptı.
Örgüt raporunu 100’den fazla tanık ile konuÅŸarak ve saldırı bölgesinde ya da uydudan çekilmiÅŸ yüzlerce fotoÄŸraf ve videoyu analiz ederek hazırladı.
HRW, Mart 2020’de raporun araÅŸtırma safhası için Suriye’nin kuzeybatısına gitmek istediklerini ancak Türk yetkililerin izin vermediÄŸini de açıkladı.
Bu nedenle rapor için çoÄŸu röportajın uzaktan telefon görüşmesi ya da mesajlaÅŸma ile yapıldığı, Suriye’nin dışındaki kiÅŸilerle de az sayıda görüşmeler yapıldığı belirtildi.
‘Suriye ve Rusya’nın askeri stratejisinin bir parçası’
HRW Direktörü Kenneth Roth, Reuters’a yaptığı açıklamada, “(Suriye ve Rusya) Ä°dlib’deki hastane, okul ve pazarları hedef aldı. Yanlışlıkla ya da terörist olarak adlandırılan kiÅŸileri vurmaya çalışırken deÄŸil, kasıtlı olarak” dedi.
Roth, bu saldırıların Suriye ve Rusya’nın “askeri stratejisinin bir parçası” olduÄŸunu söyledi:
“Tekrar tekrar meydana gelen bu hukuka aykırı saldırılar, Suriye hükümetinin kontrolü yeniden saÄŸlamasını kolaylaÅŸtırmak için altyapıyı yok etme ve halkı bölgeden uzaklaÅŸtırma askeri stratejisinin bir parçası.”
Şam ve Moskova yönetimleri, sivillerin yaşadığı bölgeleri herhangi bir ayrım yapmadan bombaladıkları iddialarını reddediyor.
HRW raporunda, sivillere yönelik saldırıların sotrumlusu olduklarını söylediÄŸi 10 Suriyeli ve Rus sivil ile askeri üst düzey yetkilinin ismini de veriyor ve BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nin bu kiÅŸilere yaptırım uygulaması çaÄŸrısı yapıyor.
Bu kişiler arasında Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de yer alıyor.
Roth, “Hukuka aykırı saldırıların bir sonucu olduÄŸunu, rütbe ya da pozisyonuna bakılmaksızın ağır suç iÅŸleyenlerden hesap sorulacağını göstermek ve gelecekteki saldırıları önlemek için ortak uluslararası çaba gerekiyor” dedi.
Rusya, BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri arasında bulunuyor. Yaptırımların 5 daimi ve 10 geçici üyeden oluÅŸan Güvenlik Konseyi’nden geçebilmesi için, en az 9 üye tarafından kabul edilmesi ve daimi üyeler tarafından veto edilmemesi gerekiyor.
Suriye’de muhaliflerin son kalesi Ä°dlib’deki çatışmalarda 1 milyondan fazla kiÅŸi yerlerinden oldu.
(BBC)