YENÄ° “KAMBÄ°YO REJÄ°MÄ°” – ErdoÄŸan’ın dövizden TL’ye geçiÅŸi teÅŸvik “TebliÄŸi” Resmi Gazete’de yayınlandı: Elindeki dövizi TL’ye çevirip bankaya yatıranın faiz getirisi döviz getirisinin altında kalırsa farkı Merkez Bankası ödeyecek -ama “bir defaya mahsus”. Tam metni yayınlıyoruz.
Türkiye’nin döviz krizini çözeceÄŸi beklentisiyle ErdoÄŸan ve yardımcılarının önerdikleri yeni “kambiyo rejimi”nin ilk adımı olan TÃœRK LÄ°RASI MEVDUAT VE KATILMA HESAPLARINA DÖNÜŞÜMÃœN DESTEKLENMESÄ° HAKKINDA TEBLÄ°Äž (SAYI:2021/14} 21 Aralık gece yarısı, Resmi Gazete’nin 21 Aralık tarihli “mükerrer sayısı”nda yayınlanarak yürürlüğe girdi. Yayın öncesinde açtığı yeni tartışmaların yanı sıra, içerik ve iÅŸleyiÅŸinin bir resmi belge halinde ifade edilememiÅŸ olması dolayısıyla belirsizliklere de yol açan yeni düzenleme, artık bir TebliÄŸe baÄŸlı olarak yürürlükte. Metni aynen yayınlıyoruz.
TÜRK LİRASI MEVDUAT VE KATILMA HESAPLARINA DÖNÜŞÜMÜN DESTEKLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI:2021/14}
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu TebliÄŸin amacı yurt içi yerleÅŸik gerçek kiÅŸilerin döviz tevdiat hesaplarının ve döviz cinsinden katılım fonlarının Türk lirası vadeli mevduat ve katılma hesaplarına dönüşmesi halinde mevduat ve katılım fonu sahiplerine saÄŸlanacak desteÄŸe iliÅŸkin usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu TebliÄŸ, 14/1/1970 tarihli ve 1211 Sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (I) numaralı bendinin (g) alt bendi ile 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 144 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 – (1) Bu TebliÄŸde geçen;
a) Banka: 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 3 üncü maddesindetanımlanan mevduat ve katılım bankalarını,
b) Merkez Bankası: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasını,
c) Dönüşüm kuru: Döviz tevdiat hesaplan ve döviz cinsinden katılım fonu hesaplarında bulunan dövizin Türk lirasına çevrildiÄŸi gün saat 11:00’de Merkez Bankası tarafından ilan edilen döviz alış kurunu,
ç) Vade sonu kuru: Türk lirası mevduat veya katılma hesabının vadesinde saat 11:00’de Merkez Bankası tarafından ilan edilen döviz alış kurunu,
d) Yurt içi yerleÅŸik gerçek kiÅŸi: Yurt dışında işçi, serbest meslek ve müstakil iÅŸ sahibi Türk vatandaÅŸları dahil Türkiye’de kanuni yerleÅŸim yeri bulunan gerçek kiÅŸileri ifade eder.
Döviz tevdiat hesaplan ve katılım fonlarının vadeIi Türk Lirası mevduat veya katılma hesaplarına dönüşümü
MADDE 4 – (1) 20/12/2021 tarihinde mevcut olan ABD dolan, Euro ve İngiliz Sterlini cinsinden döviz tevdiat hesapları ve döviz cinsinden katılım fonu hesapları, hesap sahibinin talep etmesi halinde dönüşüm kuru üzerinden Türk lirasına çevrilir.
2) Bankanın bu işlem sonucunda elde ettiği döviz dönüşüm kuru üzerinden Merkez Bankası tarafından satın alınır ve karşılığı Türk Lirası ilgii bankaya aktartılır.
(3) Banka tarafından 3 ay, 6 ay veya 1 yıl vadeli Türk lirası mevduat veya katılma hesabı açılır.
(4) Bankanın mevduat hesabına uygulayacağı faiz oranı Merkez Bankasınca belirlenen bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının altında olamaz. Katılma hesaplarına sağlanacak getirinin katılım bankalarının Merkez Bankası ile açık piyasa işlemleri kapsamında yaptıkları bir hafta vadeli repo işlemlerinden oluşan maliyetten düşük olması halinde aradaki farkı katılım bankası tek taraflı olarak karşılar.
Vade sonunda kur farkının ödenmesi
MADDE 5 – (1) Vade sonunda Türk lirası mevduat veya katılma hesabı sahibine anapara ile faiz veya kâr payı banka tarafından ödenir.
(2) Vade sonu kurunun dönüşüm kurundan yüksek olması ve kur farkı üzerinden hesaplanan tutarın banka tarafından ödenecek faiz veya kâr payından yüksek olması durumunda, kur farkı üzerinden hesaplanan tutardan faiz veya kâr payı düşülerek hesaplanan tutar Merkez Bankasınca mevduat veya katıltma hesabı sahibine ödenmek üzere ilgili bankaya aktarılır.
(3) Türk lirası mevduat veya katılma hesabından vadeden önce çekim yapılması halinde Merkez Bankasınca kur farkına ilişkin ödeme yapılmaz.
(4) Bu uygulama kapsamında açılan Türk lirası mevduat veya katılma hesapları bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen destekten bir defaya mahsus olarak faydalanabilir.
Ä°stisnalar
MADDE 6 – (1) 16110/2006 tarihli ve 2006/11188 sayılı Mevduat ve Kredi Faiz oranları ile Katılma Hesapları Kâr ve Zarara Katılma Oranları ile Özel Cari Hesaplar Dahil Bu Ä°ÅŸlemlerdeSaÄŸlanacak DiÄŸer Menfaatler Hakkında Bakanlar Kurulu Kararının 4 üncü maddesinin birincifıkrası ile 10/2/2020 tarihli ve 31035 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mevduat ve Kredi Faiz Oranları ve Katılma Hesapları Kar ve Zarara Katılma Oranları Hakkında TebliÄŸ (Sayı: 2020/3)’in 3üncü maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi ve dördüncü fıkrası hükümleri bu TebliÄŸ kapsamında açılacak Türk lirası mevduat ve katılma hesaplarına uygulanamaz.
Yürürlük
MADDE 7- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 8 – (1) Bu TebliÄŸ hükümlerini Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası BaÅŸkanı yürütür. (Bianet – AEK)