TÃœRKÄ°YE GÄ°BÄ° SÖMÃœRGECÄ° DEVLETLERE DE ÖRNEK – Bağımsızlık yanlısı partiler ortak dillerin Mecliste kullanımını “tarihi bir gün, Ä°spanya’nın çok ulusluluÄŸunu tanıyan normalleÅŸme sürecinde bir adım” olarak deÄŸerlendirirken, faÅŸist Vox partisi buna tepki göstererek Genel Kurul Salonu’nu terk etti
Ä°spanya’da 23 Temmuz’da yapılan erken genel seçimlerin ardından sol koalisyon hükümetin kurulabilmesi için bağımsızlık yanlısı, sömürge toprakalrın partilerin giriÅŸimiyle, Katalanca, Baskça ve Galiçyaca ülke tarihinde ilk kez Mecliste konuÅŸuldu.
Meclis Divanı’nın aldığı karar gereÄŸi, ÅŸimdiye kadar sadece bulundukları bölgelerin yerel parlamentolarında, resmi kurumlarında ve okullarında kullanılan Ä°spanya’nın resmi ortak dilleri Baskça, Katalanca ve Galiçyaca dün Meclise girdi.
Ortak dillerin Mecliste kullanımının daimi olması için sunulan önerinin görüşüldüğü Genel Kurulda, bağımsızlık siyasi partilerin milletvekillerinden Katalanlar (ERC ve Junts partileri) ve Galisyalılar (BNG partisi) sadece kendi dillerinde, Basklılar (Eh Bildu ve PNV partileri) ise hem Baskça hem de İspanyolca konuşma yaptı.
Meclisteki 350 milletvekili ilk kez kendilerine dağıtılan kulaklıkları takarak konuşmaları dinledi.
Ortak dillerin kullanımından dolayı Meclise 12 tercüman ve yeni teknik ekipman alınırken, bu uygulamanın sadece yıl sonuna kadar maliyetinin 280 bin avro olacağı bilgisi verildi.
DiÄŸer yandan ortak dillerin Mecliste kullanılmasının, “fikir birliÄŸi olmadan ve zorlamayla alınan bir karar olduÄŸunu, zaman kaybına, ek maliyete ve kargaÅŸaya yol açacağını” savunan ırkçı Halk Partisi (PP) ve Vox tepki gösterdi.
Faşist parti Vox’un milletvekilleri, konuşmaların başlamasıyla Genel Kurul salonunu terk etti.
Meclisteki konuÅŸmalarda ayrılıkçı siyasi partiler, “tarihi bir gün yaÅŸandığını, Ä°spanya’nın çok ulusluluÄŸunu tanıyan normalleÅŸme sürecinde bir adım atıldığını” savundu.
Bask, Katalonya, Galisya, Balear Adaları, Valensiya gibi özerk yönetimlerin yerel parlamentolarında ya da bu bölgelerin kendi eğitim sistemlerinde ortak diller zaten serbest şekilde kullanılıyor.
Ortak dillerin Mecliste daimi olarak kullanılmasıyla ilgili önerinin bu hafta kabul edilmesi öngörülüyor.
Ä°spanya’nın ortak dillerinin AB’de kullanılmasıyla ilgili karar ertelendi
Bu arada İspanya hükümeti, Katalanca, Baskça ve Galiçyaca dillerinin Avrupa Birliği (AB) kurumları içinde resmi diller olarak kabul edilip kullanılması için girişim başlattı.
Ä°spanya DışiÅŸleri Bakanı Jose Manuel Albares, yaptığı basın açıklamasında, Ä°spanya’nın ortak dillerinin AB’de kullanılması için hükümet olarak her ÅŸeyi yapacaklarını belirtti.
Albares, “Burada azınlık dillerden bahsetmiyoruz. Bunlar, milyonlarca kiÅŸinin konuÅŸtuÄŸu diller. Katalancayı 10 milyondan fazla kiÅŸi konuÅŸuyor. Yani, AB’deki birçok resmi dilden daha yaygın.” dedi.
AB ise Ä°spanya’nın ortak dillerinin AB’de resmi statü ile kullanılmasına iliÅŸkin kararını erteledi.
Hükümet kurma süreci
Ä°spanya’da 23 Temmuz’da yapılan erken genel seçimlerden birinci parti çıkan ve Kral 6. Felipe tarafından hükümeti kurmakla görevlendirilen PP lideri Alberto Nunez Feijoo, 26, 27 Eylül’deki oturumlarda Meclisten güven oyu isteyecek.
Gerekli olan meclis çoÄŸunluÄŸunu (176) yakalayamayan ve 172’de kalan Feijoo’nun güven oyu alması beklenmiyor.
Siyasi süreç gereÄŸi Feijoo’dan sonra hükümet kurma görevini alacak PSOE lideri ve ÅŸimdiki BaÅŸbakan Pedro Sanchez ise son 3,5 yılda olduÄŸu gibi Sumar partisiyle bir koalisyon hükümeti kurmaya çalışacak.
PSOE ve Sumar’ın hükümet kurabilmesi için ayrılıkçı Bask ve Katalan siyasi partilerin dışarıdan destek vermesi gerekiyor.
Olası bir sol koalisyon hükümeti kurulması için mevcut durumda en çok tartışılan konu ise 1 Ekim 2017’de Katalonya’daki yasa dışı bağımsızlık referandumu sonrasında ceza alan ya da haklarında yasal süreç baÅŸlatılan ayrılıkçı Katalan siyasetçilerin ve sivil toplum kuruluÅŸu liderlerinin affedilmesiyle ilgili Katalan siyasi partilerin getirdiÄŸi ÅŸart oldu.
Junts’un lideri olan, Avrupa Parlamentosu milletvekili ve Ä°spanyol yargısından kaçan eski Katalonya özerk hükümet baÅŸkanı Carles Puigdemont, af yasasının çıkarılmaması halinde Ä°spanya’nın yeniden sandık başına gideceÄŸini söylemiÅŸti.
Ä°spanya’da 27 Kasım’a kadar hükümet kurulamaması halinde 14 Ocak’ta yeniden seçim yapılacak.