Kosova ile Sırbistan arasında taşıtların sınır geçişleri nedeniyle yaşanan krize ilişkin varılan anlaşma gereği iki ülke sınırında konuşlanan özel birlik ve kuvvetler eş zamanlı geri çekildi. Sorun çözülene kadar, her iki taraf da ülke işaretlerini kapatacaklar.
Kosova’nın 20 Eylül’de Sırbistan plakalı araçların geçiÅŸlerine izin vermemesiyle baÅŸlayan gerginliÄŸin azaltılması amacıyla Avrupa BirliÄŸi’nin (AB) ara buluculuÄŸunda saÄŸlanan anlaÅŸma çerçevesinde Jarinje ve Bernjak sınır kapılarına gönderilen birlikler geri çekilirken, bölgeye NATO’nun Kosova Gücü (KFOR) devriyeleri konuÅŸlandı.
Jarinje ve Bernjak sınır kapılarına giden yolu kapatan Kosovalı Sırplar da kurdukları barikatları kaldırırken, Kosovalı Sırpların, üzerinde “Sırp Belediye BirliÄŸine HoÅŸ Geldiniz” yazılı son kamyonu çekmek istememesi nedeniyle kısa süreli gerginlik yaÅŸandı.
Kosovalı Sırpların son kamyonu da çekmesiyle sınır kapılarındaki hareketlilik sona erdi.
Kosova ile Sırbistan arasındaki “plaka” sorunu
Kosova İçiÅŸleri Bakanlığı, 20 Eylül’de yaptığı açıklamada, ülke sınırlarından geçmek isteyen Sırbistan plakalı araçlara izin verilmediÄŸini ve ülkeye giren araçlara geçici Kosova plakası verileceÄŸini bildirmiÅŸti.
Ä°ki ülke arasında 2016’da imzalanan serbest trafik dolaşımı anlaÅŸmasının yürürlük süresinin 15 Eylül’de dolduÄŸuna iÅŸaret edilen açıklamada, ülkede sadece Kosova Cumhuriyeti plakalı araçların dolaşımının mümkün olacağı kaydedilmiÅŸti. Açıklamada, geçici plakaların araçların ön ve arka camına yerleÅŸtirildiÄŸi, gerçek plakaların ise söküldüğü ifade edilmiÅŸti.
Sırbistan, Kosova’nın plaka kararına oldukça sert tepki göstermiÅŸ ve ordu birliklerini Kosova sınırına konuÅŸlandırmıştı. Kosova’nın da polis birlikleri sınırda konuÅŸlanmıştı. Jarinje ve Bernjak sınır kapılarına giden yol, Kosovalı Sırp protestocular tarafından kurulan barikatlarla kapatılmıştı.
Karşılıklı anlaşma sağlandı
AB’nin Belgrad-PriÅŸtine DiyaloÄŸu Özel Temsilcisi Miroslav Lajcak, 30 Eylül’de AB’nin ara buluculuÄŸunda Sırp ve Kosovalı yetkililer arasında devam eden müzakerelerin anlaÅŸmayla sonuçlandığını duyurmuÅŸtu.
Lajcak’ın sosyal medyadan paylaÅŸtığı 3 maddelik anlaÅŸma metnine göre, Jarinje ve Bernjak sınır kapılarına gönderilen özel polis birlikleri karşılıklı ve eÅŸ zamanlı çekildi.
Çekilme öncesinde bu iki sınır kapısına KFOR konuşlandırılacak. KFOR, güvenli bir ortamın ve hareket özgürlüğünün sağlanması amacıyla burada yaklaşık iki hafta kalacak.
Ayrıca kalıcı bir çözüm bulunana kadar geçici tedbir olarak 4 Ekim’den itibaren araçlara “çıkartma” yapıştırılmaya baÅŸlandı.
Araç plakası meselesine AB standartları ve uygulamalarına uygun kalıcı bir çözüm bulunması için AB baÅŸkanlığında, Kosovalı ve Sırp yetkililerin dahil olacağı bir çalışma grubu oluÅŸturulacak. Çalışma grubu ilk toplantısını önümüzdeki haftalarda Brüksel’de yapacak ve 6 ay içinde kalıcı çözüm için ilk bulgularını bir rapor olarak sunacak. (AA, AD)