Heyet, eyaletin yapacağı toplam tazminat ödemesinin yaklaşık 570 milyar dolar olacağını tahmin ediyor
ABD’nin Kaliforniya eyaletinin kölelik tazminatı özel heyeti, ırkçılık ve köleliÄŸin bugünkü kalıcı etkisinden dolayı kölelerin torunlarının 200 bin dolardan fazla tazminat alabileceÄŸini duyurdu.
The Telegraph’ın haberine göre, Kaliforniya Valisi Gavin Newsom’ın emriyle oluÅŸturulan 9 kiÅŸilik heyet ırkçılık ve köleliÄŸin etkilerini inceledi. Grubun derlediÄŸi raporu inceleyen The New York Times’ın belirttiÄŸi üzere heyet, 1933’le 1977 arasında meydana gelen konut ayrımcılığı sonucu, eyalette yaÅŸayan yaklaşık 2 milyon siyah kiÅŸiye yaklaşık 569 milyar dolar tazminat ödenmesi gerektiÄŸini hesapladı.
KarşılaÅŸtırma yapmak gerekirse, Kaliforniya’nın okullar, hastaneler, otoyollar, polis ve hapishaneler için toplam harcaması yaklaşık 510 milyar dolardı.
Heyet kitlesel hapsetme, siyahların sahip olduğu işletmelerin değer kaybetmesi, haksız mal haczi ve sağlık hizmeti adaletsizliği üzerinde de durdu.
Şimdi elinde bir hesaplama bulunan heyet, tazminatların nasıl ödenmesi gerektiğini düşünüyor.
The Times’a göre, heyet üyelerinin bazıları doÄŸrudan koÅŸulsuz nakit ödemeleri desteklerken, diÄŸerleri fonları özellikle eÄŸitim ve konut yardımları için kullanmayı öneriyor. Heyetin tam raporu gelecek yıl açıklanacak.
Kaliforniya, kölelerin torunlarına tazminat vermeye yönelik plan geliÅŸtiren bir yasayı ilk geçiren eyalet olarak 2020’de tarihe geçmiÅŸti.
Tasarıyı yazan Kaliforniya Temsilciler Meclisi üyesi Demokrat Partili Shirley Weber, “Kaliforniya birçok sorunuyla yüzleÅŸti ancak kölelikteki rolüyle henüz yüzleÅŸmedi” demiÅŸti.
Heyete göre tazminat alacakların ailesinde, köleleÅŸtirilmiÅŸ bir Afro-Amerikalı ya da “19. yüzyılın sonundan önce ABD’de yaÅŸayan özgür bir siyah kiÅŸi” olması gerekiyor.
Heyet, köleliÄŸi desteklemeyen bir eyalet olmasına raÄŸmen Kaliforniya’da 1852’de en az 1500 köleleÅŸtirilmiÅŸ siyahın yaÅŸadığını hesapladı. Ku Klux Klan üyelerinin eyalette öne çıkması ve eyalet yönetimi ve kolluk kuvvetlerinde görev alması, bu siyahların hayatlarını daha da zorlaÅŸtırdı.
The Times’ın haberinde belirtildiÄŸi üzere köleliÄŸin etkileri bugün de hissediliyor; Federal Rezerv Kurulu’na göre, ABD’de siyah bir ailenin ortalama hanehalkı geliri 24 bin 100 dolar, beyaz bir aileninkiyse 188 bin 200 dolar.
Kaliforniya kölelik tazminatı için çaba sarf eden ilk eyalet olmasına raÄŸmen ABD’de telafi için çaba sarf eden ilk yer deÄŸil.
Illinois eyaletine baÄŸlı Evanston ÅŸehri, geçen yıl siyah sakinlere tazminat sunan ilk ÅŸehir olmuÅŸtu. Bu örnekte, 1919’la 1969 arasında şehirde yaÅŸayan ve konut ayrımcılığına maruz kalan kiÅŸilerin torunları olduÄŸunu veya doÄŸrudan kendisinin bu tür bir ayrımcılığa maruz kaldığını kanıtlayabilen sakinler, doÄŸrudan ev onarımları veya ipotekli konut (mortgage) kredisi için 25 bin dolarlık hibe alabiliyor.
(Indyturkish)