Ä°ngiltere’nin Brexit sonrasına yönelik olarak ticaret anlaÅŸmasına varmak amacıyla 31 Ocak’tan bu yana AB’yle yürüttüğü müzakerelerde, ‘anlaÅŸmasız Brexit’e 7 gün kala uzlaÅŸmaya varıldı.
İngiltere ve AB, Brexit anlaşmasında sonunda uzlaştı. Anlaşma,
İngiltere Başbakanı Boris Johnson ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von
der Leyen arasındaki uzun ve zorlu görüşmelerin sonunda geldi.
Johnson
düzenlediÄŸi basın toplantısında ‘kapsamlı Kanada tipi bir serbest
ticaret anlaÅŸması’ yapıldığını aktardı. Ä°ngiltere’den bir yetkilinin
basına verdiÄŸi bilgiye göre, “sıfır gümrük vergisi ve sıfır kota öngören
AB içindeki en büyük ticaret anlaÅŸması” gerçekleÅŸtirildi.
Ä°ngiltere, AB’den 31 Ocak 2020’de çıkmıştı; ancak ticaret iÅŸbirliÄŸinin 11 ay daha sürmesine karar verilmiÅŸti.
SON TARÄ°H 31 ARALIK’TI
Bu geçiş süresi dolmadan önce yeni yıldan itibaren uygulanacak yeni kurallara karar verilmesi için görüşmeler yürütülüyordu.
Son
tarih olan 31 Aralık’a yaklaşılırken görüşme trafiÄŸi hızlanmış;
İngiltere ile Avrupa arasındaki sularda balıkçılık yapılması ve ortak
güvenliğin nasıl sağlanacağı üzerine tartışmalar yoğunluk kazanmıştı.
Şimdi anlaşmanın hem Londra hem de AB tarafında onaylanarak imzalanması gerekecek.
‘EN BÃœYÃœK TÄ°CARET ANLAÅžMASI’
Ä°ngiliz hükümeti, yaptığı açıklamada “Ä°ngiliz halkına 2016’daki
referandumda ve geçen yıl yapılan seçimde söz verilen her şey, bu
anlaÅŸmayla saÄŸlanmış oldu” ifadeleri kullanıldı:
“Paramızın,
sınırlarımızın, ticaretimizin ve balıkçılık yapılacak sularımızın
kontrolünü geri aldık. Bu anlaÅŸma, Ä°ngiltere’nin her köşesinde aileler
ve iş yerleri için mükemmel bir haber. AB ile bugüne kadar varılmadığı
şekilde sıfır tarife ve sıfır kota üzerinde uzlaşıya varılan ilk ticaret
anlaşmamızı imzaladık.
“AnlaÅŸma iki tarafın da bugüne kadar
imzaladığı en büyük ticaret anlaÅŸması, 2019’da yapılan 668 milyar
poundluk ticaretin tümünü kapsıyor. Artık AB’nin yörüngesine
olmadığımızı, AB kurallarına bağlı kalmak zorunda olmadığımızı, Avrupa
Adalet Divanı’nın artık bizim için bir rolü olmadığını ve egemenliÄŸe
dönüş için kırmızı çizgi niteliğinde olan tüm taleplerimize
eriştiğimizin kanıtı bu anlaşmadır. 1 Ocak 2021 itibarıyla siyasi ve
ekonomik egemenliğimizi tam anlamıyla kazanıyor. Puana dayalı göçmenlik
sistemi de Ä°ngiltere’ye giren herkesin kontrolünü elimize almamızı
saÄŸlayacak ve serbest hareketliliÄŸi sona erdirecek.”
Jonhson, “AnlaÅŸma yapıldı” ifadeleriyle bir fotoÄŸrafını da sosyal medyada paylaÅŸtı.
‘GÃœMRÃœKSÃœZ VERGÄ°SÄ°Z TÄ°CARET YAPACAKLAR’
AB Komisyonu, üyelikten ayrılan Ä°ngiltere ile bugün uzlaşılan “Ticaret ve Ä°ÅŸbirliÄŸi AnlaÅŸması” taslağını yayımladı.
Buna göre, taraflar arasında yeni bir serbest ticaret anlaşması yapılacak.
Anlaşma, mal ve hizmetlerle birlikte yatırım, rekabet, kamu destekleri, vergi, ulaşım, enerji, balıkçılık, veri güvenliği ve sosyal güvenlik gibi alanları da kapsayacak.
Menşe kurallarına uyan mallara gümrük vergisi ve kota uygulanmayacak.
Taraflar, çevreyi koruyacak ve iklim değişimi ile mücadeleye öncelik verecek. Sosyal haklar ve işçi hakları gözetilecek.
Bağlayıcı bir uzlaşmazlık çözüm mekanizması kurulacak. Bu mekanizma rekabetin adil ve eşit şartlar altında gerçekleşmesini sağlarken, rekabeti engelleyici davranışları önleyecek.
AB ve İngiltere karasularındaki balık stoku ortak yönetilecek. İngiltere balıkçılık aktivitelerini geliştirebilecek. Avrupalı balıkçıların faaliyetleri sürdürülecek.
Hava yolu, kara yolu, demir yolu ve deniz ulaşımları devam edecek. AB ve İngiltere ulaşım alanında adil biçimde rekabet edecek.
AB ve İngiltere vatandaşlarının sosyal güvenlik hakları koordine edilecek.
Ä°ngiltere, mali katkı saÄŸlaması durumunda AB’nin araÅŸtırma programlarına katılabilecek.
Özellikle sınır ötesi suç ve teröre karşı emniyet ve adli iş birliği çerçevesi kurulacak.
AB ve İngiltere arasında Ortak Konsey kurularak, anlaşmanın nasıl yorumlanacağı ve yerine getirileceği belirlenecek. (BBC Türkçe-AA)